naar top
Menu
Logo Print
28/11/2018 - MARJOLEIN DE WIT

SMEER EFFICIENTER DOOR BETER INZICHT

Smeren met augmented reality

Goed smeren is alleen mogelijk wanneer de betreffende medewerker kennis van zaken heeft én de juiste informatie ten aanzien van bijvoorbeeld de locatie van het smeerpunt, het benodigde smeermiddel en de frequentie van smeren. In een wereld vol technische hulpmiddelen zijn er steeds meer tools beschikbaar die het de onderhoudsmedewerker makkelijker maken. Hierdoor kan hij niet alleen efficiënter werken, maar ook veiliger. Een van de hulpmiddelen in opmars is 'augmented reality'. Oftewel: toegevoegde realiteit.

Augmented reality

AUGMENTED REALITY IN OPMARS

Onlangs is door de Nederlandse Vereniging van ServiceManagement (kortweg NVSM, een organisatie die ijvert voor de professionalisering van servicemanagement) de jaarlijkse Service Monitor uitgegeven. Dit rapport wordt geschreven op basis van een uitgebreide enquête die wordt ingevuld door enkele tientallen bedrijven met een fieldservice en repairserviceorganisaties. Een van de thema's waarnaar onderzoek wordt gedaan, betreft 'nieuwe technologieën'. Hier kwam naar voren dat 'augmented reality' wordt gezien als een van de technologieën die ook nu al, maar vooral in de toekomst veel zullen betekenen voor de onderhouds- en servicewereld.

TECHNOLOGIE ONDER DE LOEP

Wat?

Om de toegevoegde waarde van augmented reality voor specifiek het smeertechnische onderhoud te kunnen aangeven, is het goed om eerst te weten wat deze nieuwe technologie nu eigenlijk inhoudt. Letterlijk vertaald betekent augmented reality: toegevoegde realiteit.

Dit houdt in dat er aan het 'beeld' dat iemand voor ogen heeft - letterlijk de omgeving die je ziet - via een soort extra laag informatie aan de realiteit wordt toegevoegd. Hierdoor omvat de belevingswereld van de gebruiker ruim meer informatie dan alleen de visuele signalen die binnenkomen (datgene wat we daadwerkelijk zien).

Werking

Anders wordt het wanneer de betreffende informatie 'vanzelf' op het netvlies komt. Letterlijk. Dit is mogelijk door een augmentedrealitybril op te zetten.

Hierdoor is de normale wereld gewoon te zien, maar wordt in een extra 'laag' de informatie geprojecteerd voor de ogen van de gebruiker. Bijvoorbeeld de locatie van de smeerpunten, inclusief bijbehorende relevante (veiligheids)informatie. Hiermee onderscheidt de techniek zich van de al langer bekende 'virtual reality' waarbij de drager van de VR-bril een volledig ander beeld ziet dan zijn omgeving. Deze techniek biedt zeker ook voordelen en is met de huidige stand van zaken ook langdurig en prettig te gebruiken, maar biedt geen mogelijkheden om in de zichtbare omgeving ook daadwerkelijk wat te doen. Dit is bij augmented reality wel mogelijk.

Door middel van markers op de machine 'weet' de bril in welke richting de gebruiker kijkt, waardoor het mogelijk is om de smeerpunten exact op de juiste plaats voor zijn ogen te projecteren. Dit kunnen alle smeerpunten in de machine zijn, maar bijvoorbeeld ook uitsluitend de smeerpunten die voor die dag in de onderhoudsplanning staan (tijdsgebonden), waarvoor een specifiek smeermiddel moet worden gebruikt of die te maken hebben met een melding vanaf de werkvloer.

Augmented reality
▲ De mogelijkheden om informatie te verzenden, te visualiseren en te koppelen aan de omgeving op basis van markers zijn betrouwbaar, beschikbaar en betaalbaar

Smeerwijze & veiligheidsmaatregelen

Daarnaast kan er informatie worden geprojecteerd over de manier waarop een specifiek smeerpunt moet worden gesmeerd. Hoeveel smeermiddel daarbij moet worden toegepast, maar ook welke veiligheidsmaatregelen moeten worden genomen om veilig te kunnen werken.

Ook is het mogelijk om aan te geven welke (de)montagehandelingen in welke volgorde nodig zijn om bij het smeerpunt te komen. Er zijn vele zaken te bedenken die handig en interessant of echt noodzakelijk zijn om op de juiste manier te smeren. Vooral is te bepalen welke informatie een specifieke medewerker nodig heeft.

HARDWARE

augmented reality
▲ Een bril is overigens niet de enige hardware die de mogelijkheid biedt om augmented reality in te zetten.

Een bril is overigens niet de enige hardware die de mogelijkheid biedt om augmented reality in te zetten. Minstens even populair is het gebruik van een smartphone of tablet waarop extra realiteit aan een beeld toe te voegen is. Zeker handig omdat beide types apparaten in toenemende mate door onderhouds- en servicediensten worden toegepast. Het gebruik hiervan is eenvoudig en vertrouwd, en - net als bij de bril - te koppelen met uiteenlopende informatiebronnen.

augmented reality
▲ Minstens even populair als een bril is het gebruik van een smartphone of tablet waarop extra realiteit aan een beeld toe te voegen is

Hierbij valt te denken aan informatie 'op schrift' afkomstig uit het handboek, technische tekeningen en exploded views of een koppeling met een lokale of clouddatabase waarin bijvoorbeeld technische specificaties of het telefoonnummer van de toeleverancier te vinden zijn. Tot slot is de betreffende hardware ook te koppelen met een willekeurige website zoals YouTube waarmee eenvoudig filmpjes te bekijken zijn die laten zien hoe een bepaalde handeling moet worden uitgevoerd.

AUGMENTED REALITY EN ONDERHOUDSGEMAK

augmented realityEen voorbeeld: wie bepaalde onderdelen in een machine moet smeren, kan dit pas goed doen wanneer hij weet welke onderdelen moeten worden gesmeerd, waar zich deze onderdelen bevinden, welke smeermiddelen nodig zijn en ook of er eventuele problemen zijn te verwachten. Bijvoorbeeld omdat het smeerpunt niet zichtbaar is zonder eerst onderdelen te verwijderen, omdat het smeerpunt moeilijk bereikbaar is of omdat zich specifieke gevaren in de buurt van het smeerpunt bevinden zoals warme of hete oppervlakken.

Deze informatie is in principe allemaal te vinden in het onderhoudshandboek en met enige oefening of begeleiding van een senior zullen de werkzaamheden uiteindelijk geen probleem vormen. De praktijk leert echter dat het onderhoudshandboek er lang niet altijd bij wordt gepakt, ook niet wanneer het digitaal beschikbaar is, en dat het opzoeken van mogelijke gevaren al helemaal geen prioriteit heeft. Dit leidt uiteindelijk tot inefficiënt en mogelijk gevaarlijk werken waarbij onzichtbare punten eventueel zelfs worden overgeslagen.

KENNIS OVERDRAGEN

Middel bij uitstek

Hiermee komen we direct bij een tweede toegevoegde waarde voor specifiek smeertechnisch onderhoud, te weten: kennisoverdracht. Augmented reality is bijvoorbeeld bij uitstek geschikt voor het geven van een 'training on the job'. Zeker omdat het hier bijna uitsluitend om visuele informatie gaat waarbij gesproken en geschreven taal een minder belangrijke rol spelen. In de praktijk betekent dit dat jonge of nieuwe medewerkers via augmented reality kunnen leren hoe bepaalde smeerhandelingen moeten worden uitgevoerd zonder de noodzaak om hier een senior op locatie in te zetten. Het maakt daarbij niet uit of ze de taal van het specifieke land spreken en ook niet of ze meer of minder goed getraind zijn.

Remote monitoring

Tevens is het mogelijk dat op afstand een specialist meekijkt en aanwijzingen geeft. Mits er verbinding met het internet mogelijk is, natuurlijk. Dit betekent dat het niet nodig is dat deze specialist daadwerkelijk aanwezig is en bovendien dat hij vanuit zijn kantoor virtueel op verschillende plaatsen gelijktijdig aanwezig kan zijn. Vooral bij specialistische of lastige klussen is dit een aanzienlijk voordeel.

augmented reality
▲ Ontwikkelingen worden gestimuleerd door het karakter van deze tijd waarin jonge technici niet anders gewend zijn dan hun informatie te betrekken via een willekeurige digitale bron

OPKOMST VAN AUGMENTED REALITY

Technologie als katalysator

Dat augmented reality juist nu aan populariteit wint, heeft enerzijds te maken met technologische ontwikkelingen die het mogelijk maken om de benodigde data snel genoeg te verwerken en te visualiseren. De ontwikkelingen worden echter gestimuleerd door het karakter van deze tijd waarin jonge technici niet anders gewend zijn dan hun informatie te betrekken via een willekeurige digitale bron. Het stampen van informatie is niet meer van deze tijd; jongeren willen liever weten waar ze specifieke kennis kunnen vinden en hoe zij deze moeten toepassen. Bovendien zijn ze gewend de gewenste informatie ook 'on demand' beschikbaar te hebben.

Tekort aan geschoold personeel

augmented reality
▲ Augmented reality kan de ‘vijver’ met potentiële medewerkers vergroten omdat ook niet-Nederlandssprekende mensen via deze technologie op te leiden zijn

Daarnaast heeft de technische wereld helaas nog steeds te maken met een tekort aan goed personeel waarbij de te kleine instroom op scholen en het vertrek van pensioengerechtigde technici het probleem alleen maar nijpender maken. Augmented reality kan de 'vijver' met potentiële medewerkers vergroten omdat ook niet-Nederlandssprekende mensen via deze technologie op te leiden zijn. Natuurlijk is dit ook mogelijk door een internationale taal als Engels te gebruiken, maar uiteindelijk leert de praktijk dat het overdragen van informatie middels een taal die niet je moedertaal is, leidt tot fouten en onbegrip. Zowel bij de zender als de ontvanger.

NAAR DE TOEKOMST

Om augmented reality uiteindelijk grootschalig te kunnen inzetten, zijn er de komende jaren nog heel wat stappen te zetten. Niet per se op technisch vlak. De mogelijkheden om informatie te verzenden, te visualiseren en te koppelen aan de omgeving op basis van markers zijn betrouwbaar, beschikbaar en betaalbaar.

Om het écht tot een succes te maken, is het echter belangrijk dat de informatie die je nodig hebt, ook aanwezig is. Voor een deel is dit al het geval, bijvoorbeeld middels handboeken en filmpjes, maar hoeveel voordelen zou het niet opleveren wanneer constructeurs al in het ontwerpen en het realiseren van CAD-tekeningen rekening zouden houden met het vereiste format dat nodig is voor augmented reality? Een andere sector die een bijdrage zou kunnen leveren om het hulpmiddel breed in te zetten, is de machinebouw en de markt van toeleveranciers. Onder andere door informatie over hun onderdelen beschikbaar te stellen én door machines op voorhand - futureproof - te voorzien van de benodigde sensoren. Tot die tijd loont het de moeite om de mogelijkheden van augmented reality in eerste instantie op kleine schaal toe te passen. Wanneer het de mensen bevalt, ze de voordelen ervan inzien en er een draagvlak in de organisatie ontstaat, kan het eventueel verder worden uitgebouwd.